Δευτέρα, 24 Απριλίου 2017

Ένα κείμενο του Γάλλου φιλόσοφου Πολ Βαλερί για τη ζωή και την τέχνη και τη ζωή σαν τέχνη

ΕΙΤΕ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ, ΓΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, για τρόπους διαβίωσης, διασκεδάσεων, κινήσεων, παρατηρώ ότι η σύγχρονη συμπεριφορά δίνει εντελώς την εικόνα μιας δηλητηριάσεως. Πρέπει
να αυξήσουμε τη δόση ή να αλλάξουμε δηλητήριο. Αυτός είναι ο νόμος. Από περισσότερο σε περισσότερο προχωρημένο, από
περισσότερο σε περισσότερο ένταση, μέγεθος, από περισσότερο σε περισσότερο γρήγορα και πάντα πιο καινούργιο, αυτές είναι οι απαιτήσεις που κατ’ ανάγκην ανταποκρίνονται σε κάποια σκλήρυνση της ευαισθησίας. ΕΧΟΥΜΕ ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΝΑ ΝΙΩΘΟΥΜΕ ΟΤΙ ΖΟΥΜΕ μια αυξανόμενη ένταση των υλικών μέσων, και αδιάκοπων αντιπερισπασμών… Όλος ο ρόλος που είχε στην τέχνη του παρελθόντος η θεώρηση της διάρκειας έχει σχεδόν καταργηθεί. Σκέπτομαι ότι κανείς σήμερα δεν κάνει κάτι για να εκτιμηθεί σε διακόσια χρόνια. Ο ουρανός, η κόλαση και οι επερχόμενες γενιές έχουν χάσει πολύ έδαφος στην κοινή γνώμη. Εξάλλου δεν έχουμε χρόνο ούτε για να προβλέψουμε ούτε για να μάθουμε…
 ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΟΝΟΜΑΖΩ «Η ΜΕΓΑΛΗ ΤΕΧΝΗ» είναι απλούστατα η τέχνη που απαιτεί να την υπηρετούν όλες οι ικανότητες ενός ανθρώπου, και του οποίου τα έργα να είναι τέτοια ώστε όλες οι ικανότητες ενός άλλου να προκαλούνται και να πρέπει να ενδιαφέρονται για να τα εννοήσουν… 
ΤΙ ΠΙΟ ΘΑΥΜΑΣΤΟ ΑΠΟ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ του αυθαίρετου στο απαραίτητο, που είναι η υπέρτατη πράξη του καλλιτέχνη, που ωθείται σ’ αυτή από ανάγκη όσο ισχυρή και απαιτητική είναι και η ανάγκη να κάνει έρωτα; 
ΤΙΠΟΤΕ ΩΡΑΙΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΕΡΤΑΤΗ ΘΕΛΗΣΗ, την υπέρτατη ευαισθησία και γνώση (την αληθινή αυτή που κάνουμε ή ξανακάνουμε για τον εαυτό μας) συνενωμένες, και που για κάποια διάρκεια κατορθώνουν αυτή την ανταλλαγή μεταξύ του σκοπού και των μέσων, της τύχης και της επιλογής, του ουσιώδους και του αναπάντεχου, της πρόβλεψης και της ευκαιρίας, της ύλης και της μορφής, της ισχύος και της αντίστασης, που, όμοια με τη φλογερή, την παράξενη, την εκ του συστάδην πάλη των δύο φύλων συνθέτει όλες τις δυνάμεις της ανθρώπινης ζωής, τις αλληλοερεθίζει και δημιουργεί. 

Απόσπασμα από το βιβλίο Κείμενα για την Τέχνη, του Πολ Βαλερί: Ντεγκά, Χορός, Σχέδιο. Επιλογή - μετάφραση: Γιάννης Παππάς, εκδόσεις Νεφέλη. Ο Πολ Βαλερί (30 Οκτωβρίου 1871-20 Ιουλίου 1945) ήταν Γάλλος ποιητής, συγγραφέας και φιλόσοφος. Αφοσιώθηκε στη συγγραφή ως κύρια απασχόλησή του κάπως αργά στη ζωή του (σχεδόν 50 ετών). Εκτός από το ποιητικό του έργο και τους διαλόγους του, συνέγραψε πολλά δοκίμια, ενώ είναι γνωστός και για τους αφορισμούς του πάνω σε θέματα τέχνης, ιστορίας, γραμμάτων, μουσικής και επικαιρότητας. [Πηγή: www.doctv.gr]